Operacija Barbarosa započela je 22. juna 1941. godine kao najveća kopnena invazija u istoriji, s ciljem brzog sloma Sovjetskog Saveza i uspostavljanja njemačke dominacije na istoku Evrope.
Nacistička Njemačka je svoju ekspanzionističku politiku temeljila na ideji “životnog prostora” (Lebensraum), pri čemu su Jevreji bili označeni kao glavni neprijatelj, a slovenski narodi predviđeni za potčinjavanje i prisilni rad. Iako su njemačke snage u početku ostvarile značajne uspjehe, Sovjetski Savez se nije raspao zahvaljujući premještanju industrije i mobilizaciji ogromnih ljudskih resursa.
Do kraja 1941. godine njemačke trupe stigle su do Moskve, ali nisu uspjeli zauzeti grad. Sovjetska kontraofanziva zimi 1941/42. godine zaustavila je njemačko napredovanje, dok je bitka za Staljingrad (1942–1943) označila prekretnicu i kraj njemačke strateške inicijative na istoku.
Planovi o dugoročnoj kolonizaciji istočne Evrope i stvaranju “životnog prostora” nikada nisu ostvareni. Rat na istoku završio je potpunim porazom Trećeg rajha, ostavljajući ogromna razaranja i jedno od najkrvavijih poglavlja u modernoj istoriji.
